Onverzekerd in de nationale vuurlinie?

19 dec 2019
861 keer
Onverzekerd in de nationale vuurlinie?
Afgelopen week werd het dreigingsniveau in Nederland verlaagd. De Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) heeft het dreigingsniveau in Nederland vastgesteld op niveau 3 van de 5. Dit betekent niet dat we ons geen zorgen meer hoeven te maken: een terroristische dreiging is nog steeds aanzienlijk. Het niveau stond in het vorige dreigingsbeeld nog op niveau 4, zijnde substantieel.

In het kader van de nationale taken worden steeds vaker militairen ingezet. Zo beveiligen onze marechaussees bijzondere objecten. U moet dan denken aan het Koninklijk Huis, hooggeplaatste militairen, politici en diplomaten in binnen- en buitenland in omgevingen met een sterk verhoogd risico, waardetransporten, synagogen en De Nederlandse Bank. Naast het bewaken van bijzondere objecten maken militairen deel uit van de Dienst Speciale Interventies, DSI. Dit is een overkoepelende dienst die de leiding heeft bij nationale operaties van de speciale eenheden van politie en Defensie. Zij zijn getraind in het omgaan met zwaar geweld. De DSI werd bijvoorbeeld ingezet bij de terroristische actie begin dit jaar in Utrecht en in 2017, toen een Turkse minister, ondanks dat zij niet welkom was in ons land, Rotterdam bezocht in het kader van het Turkse referendum over de grondwet. Haar bezoek veroorzaakte een zeer gevoelige situatie, met mogelijk een behoorlijke geweldsdreiging.

Ondanks de verlaagde geweldsdreiging kunnen militairen vanwege nationale taken dagelijks in zeer gevaarlijke situaties terecht komen, waarbij het niet uitgesloten is dat zij ’in een vuurlinie’ raken. Per jaar vindt meer dan 2000 keer inzet plaats van militairen voor nationale taken.

Defensie is met de Bond van Verzekeraars, waarbij het merendeel van de verzekeraars is aangesloten, overeengekomen dat als een militair als gevolg van gevechtshandelingen tijdens een vredes- of humanitaire operatie komt te overlijden, de verzekeraar geen beroep zal doen op molest- en uitsluitingsclausules indien die militair een hypotheek heeft met een levensverzekering (zoals bij een spaarhypotheek). Het maximaal te verzekeren bedrag is hierbij beperkt tot 400.000 euro.

Deze afspraak is bij inzet van militairen voor nationale taken niet van toepassing. Het is dus de vraag of een militair die bij nationale inzet als gevolg van gevechtshandelingen overlijdt verzekerd is. Het is al bijzonder vreemd dat dit onduidelijk is. Maar minstens zo vreemd dat de militair zeer waarschijnlijk niet op de hoogte is van het feit dat deze wel eens onverzekerd zou kunnen zijn, terwijl hij of zij in het belang van Nederland deze gevaarlijke taken uitvoert.

Defensie is niet de enige werkgever in de publieke sector die medewerkers ‘in de vuurlinie’ laat werken. Dit geldt bijvoorbeeld ook voor de politie. Hier hadden ze tot voor kort een collectieve (dienst)ongevallenverzekering. Deze is per 1 januari 2019 opgezegd. Vanaf die datum worden schades in eigen beheer afgehandeld door de casemanagers schade HRM. Daarbij wordt er net gedaan of de polis er nog is. Alleen zit er geen verzekeringsdekking meer achter. De politie maakt onderscheid tussen klein molest en groot molest. Groot molest in Nederland mag wettelijk niet verzekerd worden. Bij dienstongevallen waarbij sprake is van groot molest geldt volgens onze zustervereniging Equipe bij de politie het volgende:

  • 54a Besluit Algemene Rechtspositie Politie: normaal van toepassing;
  • garantstelling van de Minister van maximaal € 400.000, ingeval een overlijdensrisicoverzekering gekoppeld aan de hypotheek niet tot uitkering komt vanwege de molestuitsluiting (specifiek gaat dit over terrorisme);
  • werkgeversaansprakelijkheid: de collega stelt zijn werkgever aansprakelijk voor zijn resterende schade;
  • schadefonds Politie (als alle uitkeringsmogelijkheden zijn uitgeput). Het lijkt er dus op dat het bij de politie wel goed is geregeld. Het bijzondere is wel dat deze afspraak niet in het artikel is opgenomen.
Conclusie: bij de politie is er een afspraak dat de minister eigenrisicodrager is op het moment dat een overlijdensverzekering die gekoppeld is aan een hypotheek niet tot uitkering komt als gevolg van inzet van dienders. Het zou verstandig zijn deze afspraak in een beleidsregel vast te leggen.

Bij Defensie is een dergelijke afspraak niet gemaakt. Ik kan me echter niet voorstellen dat Defensie haar verantwoordelijkheid niet zal nemen als militairen bij het uitvoeren van nationale taken onverhoopt het leven laten en dan door molestuitsluiting niet verzekerd zijn. Ik zal hier aandacht voor vragen bij Defensie: voorkomen is beter dan genezen.

Lees hier de brief die inmiddels naar CAOP is gestuurd.

https://www.kvmo.nl/images/templateopmaak/button_reageren.jpg

KVMO  |  Wassenaarseweg 2, 2596 CH Den Haag  |  070 - 383 95 04